In de nieuwe „Prinses Marijkeschool” 2 aan de Dr Max Euwestraat 3 te Zuilen werd gisteravond een ouderavond gehouden. De bekende schrijver van kinderboeken, Leonard Roggeveen 4 uit Den Haag, hield voor een zeer aandachtig en talrijk gehoor een causerie over „Het Kinderboek”. Ingeleid door het hoofd der school, de heer J. C. Kreugel 5, die ook een dertigtal leerkrachten van Zuilense scholen welkom kon heten, ving de heer Roggeveen — zelf een oud-onderwijsman — aan met een schets van onze kinderlectuur zowel in huisgezin als in school.
Vooral de gezins-kinderlectuur uit vroeger dagen kwam er niet best bij hem af. Overigens meende spreker, dat de jeugd wel wat kan verdragen, reden waarom hij het sprookje kan waarderen. Dit moet echter worden verteld, waardoor uitwassen kunnen worden omzeild en omschreven. Charles Perrault 6 (1680) was de eerste schrijver van sprookjes (Moeder de Gans), Hieronymus van Alphen 7 bracht moraliserende maar voor zijn tijd (1780) meer moderne sprookjes. De Amerikaan Mark Twain 8 bracht de humor in de kinderliteratuur.
Van de bakerrijmpjes kwam de heer Roggeveen op de sprookjes (2—4 jaar). Dan gaan de kinderen zich interesseren voor kabouterverhalen (tot 7 jaar) en de boeken, waarin het kind zichzelf terugvindt (tot ca. 12 jaar). Dan breekt de periode aan dat de jongens- en meisjesboeken de aandacht gaan vragen. Meisjes lezen dikwijls graag jongensboeken, het omgekeerde komt ook voor en de ouders kunnen dit rustig laten gaan.
Spreker had geen bezwaar tegen het lezen van goede detective-verhalen door kinderen, omdat deze een grote ontspannende waarde hebben. Ook boeken van Karl May zijn volgens de heer Roggeveen geschikt voor het kind. maar tegen lectuur van het soort „Pietje Bell” 9 keerde hij zich.MBR> Het deskundige en vaak humoristische betoog werd door de aanwezigen met de grootste interesse gevolgd. Een stand van kinderboeken, ingericht door boekhandel „Elinkwijk” 10, trok grote belangstelling.

[1]	In : Nieuw Utrechtsch Dagblad, 6 juni 1953.

[2]

De Prinses Marijkeschool was een lagere school in Zuilen, sinds 1 januari 1954 een wijk van Utrecht. De school lag aan de Dr. Max Euwestraat 2. Ze was genoemd naar de vierde dochter van koningin Juliana (voluit: Juliana Louise Emma Marie Wilhelmina, Prinses der Nederlanden, Prinses van Oranje-Nassau, hertogin van Mecklenburg, prinses van Lippe-Biesterfeld, * 30 april 1909, † 20 maart 2004; koningin der Nederlanden van 4 september 1948 tot en met 30 april 1980) en Prins Bernhard (Prins Bernhard der Nederlanden (geboren als Bernhard Leopold Friedrich Eberhard Julius Kurt Karl Gottfried Peter, Graf zur Lippe-Biesterfeld; * 29 juni 1911, † 1 december 2004), sinds 7 januari 1937 de echtgenoot van prinses/koningin Juliana (* 30 april 1909, † 20 maart 2004) en als zodanig van 4 september 1948 tot 30 april 1980 prins-gemaal der Nederlanden, prinses Marijke (voluit: Maria Christina, Prinses der Nederlanden, Prinses van Oranje-Nassau, Prinses van Lippe-Biesterfeld (* 18 februari 1947, † 16 augustus 2019). Bij haar geboorte was haar roepnaam Marijke, maar in 1063 besloot ze verder te gaan als Christina, haar tweede doopnaam.

[3]	Dr. Machgielis („Max”) Euwe (* 20 mei 1901, † 26 november 1981) was een Nederlandse schaker, wiskundeleraar, directeur van een kruideniersbedrijf en verzetsman. Hij was wereldkampioen schaken van 1935 tot 1937.

[4]

Leonard Roggeveen (* 2 maart 1898, † 22 juni 1959) was een Nederlandse onderwijzer, schrijver en illustrator van kinder- en jeugdboeken en toneelstukken, redacteur van jeugdtijdschriften en radioprogrammamaker. Zijn bekendste boek is »De ongelooflijke avonturen van Bram Vingerling «, dat samen met de opvolger, »Het geheim van het oude horloge« zo ongeveer de eerste sciencefiction-achtige boeken voor jeugd waren. Later volgde de tiendelige serie (voor)leesboeken Daantje en de twaalfdelige serie voor nog jongere kinderen Okkie Pepernoot.

[5]	J. C. Kreugel was hoofd van de Prinses Marijkeschool in Zuilen; ook zijn dochter heeft lesgegeven op deze school.

[6]

Charles Perrault (* 12 januari 1628, † 16 mei 1703) was een Franse schrijver, die vooral bekend is geworden door (zijn bewerkingen van) een groot aantal sprookjes, bijeengebracht in de bundel »Histoires ou contes du temps passé, avec des moralités: Contes de ma mère l’Oye« (kortweg: »Contes de ma mère l’Oye«, bij ons »Sprookjes van Moeder de Gans«). Hij creëerde daarmee een nieuw genre in de literatuur: het sprookje. Bekende sprookjes uit deze bundel zijn o.a. Assepoester, Blauwbaard, De Schone Slaapster in het bos (later door de Gebr. Grimm nogmaals bewerkt, nu onder de naam Doornroosje), De gelaarsde kat, Klein Duimpje en Roodkapje.

[7]

Hieronymus van Alphen (* 8 augustus 1746, † 2 april 1803) is bekend als dichter, en dan vooral door zijn gedichten voor kinderen; toch heeft hij maar 66 gedichten voor kinderen geschreven: drie dichtbundels, oorspronkelijk bestemd voor zijn eigen kinderen, maar later uitgegeven voor een groter publiek: »Kleine gedigten voor kinderen«. Ze werden zo’n succes, dat ze tientallen malen zijn herdrukt en vertaald in het Fries, Frans, Duits, Engels en Maleis. Uit de gedichten spreken de ideeën van de Verlichting met een moderne visie op het kind: Van Alphen beschouwde het kind als een tabula rasa. Het bekendste gedicht uit de bundels is »De pruimeboom« („Jantje zag eens pruimen hangen”) uit 1779. Van Alphen schreef hoofdzakelijk vrome poëzie voor volwassenen en kunsttheoretische en religieuze beschouwingen.

[8]

Mark Twain (pseudoniem van Samuel Langhorne Clemens, * 30 november 1835, † 21 april 1910) was een Amerikaans schrijver, die vooral bekend is gebleven door een vierdelige serie boeken over de jongen Tom Sawyer: »The Adventures of Tom Sawyer«, »Adventures of Huckleberry Finn«, »Tom Sawyer Abroad« en »Tom Sawyer, Detective«.

[9]

Pietje Bell is een achtdelige, Nederlandse jongensboekenserie, geschreven door Chris van Abkoude (voluit: Christiaan Frederik van Abkoude, * 6 november 1880, † 2 januari 1960). De acht boeken zijn niet in chronologische volgorde geschreven (iets wat vaker voorkomt in de wereld van de kinderboekenseries), zodat sommige gebeurtenissen anachronistisch of onlogisch voorkomen. De gangbare volgorde is: »Pietje Bell«, »Pietje Bell’s goocheltoeren«, »Nieuwe avonturen van Pietje Bell«, »Pietje Bell is weer aan de gang«, »Pietje Bell gaat vliegen«, »De vlegeljaren van Pietje Bell«, »Pietje Bell in Amerika« en »De zonen van Pietje Bell«.

[10]	De boekwinkel van J. A. Lamme (* 13 augustus 1903, † 18 oktober 1964) aan de Amsterdamsestraatweg 556 te Zuilen (later Utrecht).

Terug naar de Nederlandstalige bibliografie.

www op deze website