HET BESTUUR VAN HET OPENLUCHTTEATER in Bentheim 2 heeft voor het komende speelseizoen radicaal gebroken met de traditie, om overwegend klassieke stukken te doen opvoeren. De keuze viel dit jaar op „Winnetou”, naar de werken van Karl May, dat gisteren onder buitengewoon mooie weersomstandigheden ten aanschouwe van een zeer groot aantal belangstellenden zijn première beleefde. De opvoering is een succes geworden door een uitnemende weergave van de sfeer, die de boeken van May bij jong en oud zo populair hebben gemaakt.
Heel gelukkig is de gedachte geweest, dat men zich niet heeft vastgebeten op één verhaal, maar als het ware een bloemlezing heeft gebracht, waarin alle grote figuren als Winnetou Old Shatterland, Sam Hawkins, Dick Stone, Santer, Nscho-Tschi en Intschu-Tschuna (resp. Winnetou’s zuster en vader) levend werden. En hóe levend!
Sluipende Indianen, het roken van de vredespijp, opperhoofden in vol ornaat met een prachtige verentooi, ruige trappers en bandieten, dat alles zal stellig tot ieders verbeelding hebben gesproken, niet in het minst van de jeugd.
Het effect van het ruime openluchttoneel was buitengewoon bij het verschijnen van de landverhuizers, compleet met bespannen huifkarren, welke scène bepaald schilderachtig wordt als de kampvuren opvlammen. Geen detail, dat het geheel zou kunnen schaden, werd over het hoofd gezien.
De calumet is bijvoorbeeld een heuse vredespijp, de vrouwen der voortrekkers dragen de pittoreske klederdracht van een eeuw geleden, en de geweren waren ook niet van nieuw maaksel.
Het verhaal begint als de „bleekgezichten” in het gebied van de Apachen opmetingen willen verrichten voor een spoorweg, nadat eerst een machtige stem door de luidspreker een vermaning tot de in grote getale aanwezige jeugd had gericht: „Boys, het is veel beter, dat jullie Karl May lezen, dan dat jullie je te vroeg met politiek bezig houden. Howgh, ik heb gesproken”.
Nog geen minuut later wemelt het toneel van Indianen en verschijnen de hoofdfiguren, van wie we in het bijzonder willen vermelden Winnetou, gespeeld door de onderwijzer Joseph van der Haar 3, Tangua, opperhoofd van de Kiowas, een goede vertolking van rector Gerd Klünder 4, Sam Hawkins (Waldemar Becker 5), Dick Stone (Paul Wilke 6) en niet te vergeten Old Shatterland, een uitnemende creatie van de onderwijzer Siegfried Schulz 7. Reinhold Wedewen 8 zag zich de rol van de schurk Santer toebedeeld — ook voor zijn spel niets dan lof. Van de dames — die in dit „mannenstuk” verder niet domineerden — blonk uit het kantoormeisje Ingeborg Mathiesen 9 als Nscho-Tschi, de zuster van Winnetou. De huismoeder mevr. Warren 10 bracht met haar radheid van tong in het landverhuizerskamp een kostelijk intermezzo, terwijl ook de droge humor van Sam Hawkins en Dick Stone herhaaldelijk voor een weldadige ontspanning zorgde.
Winnetou en zijn zuster Nscho-Tschi
De inhoud
De inhoud van „Winnetou” is een aaneenschakeling van de bekende conflicten tussen blanken en Indianen, welke laatstgenoemden het onderling ook weer niet eens zijn. In het begin wordt het witte opperhoofd der Apachen, Kleki-Petra, door de dronken Santer vermoord; later vallen ook Intschu-Tschuna en Nscho-Tschi door zijn hand, als hij het goud der Apachen rooft. De vergelding komt later, als Winnetou hem nog een kans geeft om het leven te behouden, waarin Santer niet slaagt. Tot slot — na een grootse massa-scène met de landverhuizers — wordt Winnetou het slachtoffer van Tangua, die met zijn Kiowa’s een overval doet op het trekkerskamp. Een boeiend verhaal met veel kleur en leven.
Al met al kunnen we niet anders zeggen, dan dat het experiment met dit populaire stuk uitstekend is geslaagd, en dat de bezoekers „Winnetou” evenzeer zullen waarderen als de klassieke stukken, die hieraan vooraf gingen. Maar het zijn in hoofdzaak het knappe spel, de regie en het schitterende natuurlijke decor, die „het doen”.
mevr. Warren (huismoeder te Bentheim, vertolkster van een van de „landverhuizers”-rollen (Rosalie Ebersbach?) in het openluchttoneelspel „Winnetou” in Bentheim in 1953).
Terug naar de Nederlandstalige bibliografie.
Terug naar de Karl May-startpagina.
Terug naar de Apriana-startpagina.
Terug naar de Nederlandstalige bibliografie.